საოჯახო მარანი · პრაქტიკული გზამკვლევი
ღვინის უმეტესი დაავადება — ძმრად ქცევა, ობის და „თაგვის" სუნი, ბრეტანომიცესი — ჭუჭყიანი ჭურჭლიდან და ხელსაწყოებიდან იწყება. რით და როგორ გავრეცხოთ და გავასუფთაოთ ქვევრი, ბალონი, კასრი და ბოთლი; რა არის მეტაბისულფიტი, ლიმონმჟავა, სოდა, პერკარბონატი და კირი, რამდენი გვჭირდება და რისი გამოყენება არ შეიძლება.
ჯერ გარეცხე, მერე გაასუფთავე: სადეზინფექციო ხსნარი ჭუჭყზე, ნალექზე და ღვინის ქვაზე არ მოქმედებს. ყველა ქიმიური საშუალება წყალში ჩაყარე, არა პირიქით, და იმუშავე ხელთათმანებით. კოვზების რაოდენობა მიახლოებითია — სასწორი ჯობს.
წყლისა და ქიმიური საშუალებების რაოდენობა მოცულობიდან ითვლება: მცირე ჭურჭელი ნაწილობრივ ივსება და ტრიალებს, დიდი (ქვევრი, კასრი) ჯაგრისით და მცირე რაოდენობის ხსნარით მუშავდება. გოგირდის დოზა მიახლოებითია (≈ 2 გ 100 ლიტრ მოცულობაზე).
რა არის: თეთრი ფხვნილი, რომელიც წყალში და ღვინოში SO₂-ს გამოყოფს (57.6% მასის).
რისთვის: ჭურჭლისა და ხელსაწყოების დეზინფექცია (ლიმონმჟავასთან ერთად); ტკბილისა და ღვინის დაცვა.
დოზა: დეზინფექცია: 10 გ/ლ + 5 გ/ლ ლიმონმჟავა. ღვინოში: 0.1 გ 10 ლიტრზე ≈ 6 მგ/ლ SO₂.
უსაფრთხოება: SO₂-ის გაზი ასთმიანებისთვის საშიშია — იმუშავე ღია ჰაერზე, ხსნარს ნუ დაჰყნოსავ. შეინახე მშრალად, მჭიდროდ დახურული.
სად იყიდება: ღვინის ინვენტარის მაღაზია. ნატრიუმის მეტაბისულფიტი (Na₂S₂O₅) იაფია, მაგრამ ღვინოს ნატრიუმს მატებს — მხოლოდ ჭურჭლისთვის გამოიყენე.
რა არის: საკვები მჟავა, თეთრი კრისტალები.
რისთვის: სულფიტის ხსნარის გაძლიერება (pH-ს ამცირებს); ტუტის ნარჩენის განეიტრალება; ნადების მოცილება.
დოზა: სულფიტთან: 5 გ/ლ. გავლება ტუტის შემდეგ: 5–10 გ/ლ.
უსაფრთხოება: თვალს აღიზიანებს. სულფიტთან შერევისას SO₂-ის გაზი გამოიყოფა.
სად იყიდება: სასურსათო მაღაზია, ღვინის ინვენტარის მაღაზია.
რა არის: სოდისა და წყალბადის ზეჟანგის ნაერთი; წყალში ჟანგბადს გამოყოფს. იყიდება როგორც „ჟანგბადიანი გამათეთრებელი“.
რისთვის: მინის, ფოლადის, პლასტმასის და ბოთლების რეცხვა; ფერისა და სუნის მოცილება.
დოზა: 3–10 გ/ლ, 40–60 °C წყალში; 30 წუთიდან მთელ ღამემდე.
უსაფრთხოება: კანს აშრობს, თვალს აზიანებს — ხელთათმანები. მუხის კასრისთვის ფრთხილად: ხეს აფერმკრთალებს.
სად იყიდება: ღვინის ინვენტარის მაღაზია; სამეურნეო მაღაზიაში — მხოლოდ სუფთა, სურნელის და დამატებების გარეშე.
რა არის: სარეცხი სოდა, ძლიერი ტუტე. არ აურიო საჭმელ სოდაში (NaHCO₃), რომელიც გაცილებით სუსტია.
რისთვის: ღვინის ქვისა და ნალექის გახსნა; კასრის, ქვევრის, ფოლადის რეცხვა.
დოზა: 10–20 გ/ლ, 50–70 °C წყალში.
უსაფრთხოება: კანს და თვალს აზიანებს — სათვალე და ხელთათმანები. შემდეგ აუცილებლად მჟავით გაავლე.
სად იყიდება: სამეურნეო მაღაზია, ღვინის ინვენტარის მაღაზია.
რა არის: ტრადიციული ქართული საშუალება ქვევრის რეცხვისთვის; ძლიერი ტუტე.
რისთვის: ქვევრის რეცხვა და დეზინფექცია ცოცხით.
დოზა: 10–30 გ/ლ (კირის რძე), შემდეგ ბევრი სუფთა წყალი.
უსაფრთხოება: თვალისთვის ძალიან საშიშია — სათვალე აუცილებელია. კანს წვავს.
სად იყიდება: სამშენებლო მაღაზია (სუფთა, დანამატების გარეშე), ბაზარი.
რა არის: წვისას SO₂-ის გაზს გამოყოფს.
რისთვის: ცარიელი ქვევრის და კასრის დეზინფექცია და შენახვა.
დოზა: ≈ 2 გ 100 ლიტრ მოცულობაზე; შენახვისას 1–2 თვეში ერთხელ.
უსაფრთხოება: გაზი ძალიან მომწამვლელია — არ ჩაისუნთქო, ჭურჭელს თავი არ ჩაუყო. ხანძარსაშიშია.
სად იყიდება: ღვინის ინვენტარის მაღაზია, სასოფლო-სამეურნეო მაღაზია.
რა არის: ეთანოლის ხსნარი წყალში.
რისთვის: მცირე ხელსაწყოების, ონკანების, საცობების, ხელების დეზინფექცია შესხურებით.
დოზა: გაუზავებლად, შესხურებით; 1–2 წუთი.
უსაფრთხოება: აალებადია.
სად იყიდება: აფთიაქი.
ხესთან, საცობთან და ღვინის ფენოლებთან ქლოროფენოლებს და TCA-ს წარმოქმნის — „საცობის“ ობის სუნს, რომელიც ჭურჭლიდან აღარ შორდება. ფოლადსაც აჟანგებს. მჟავასთან შერევისას ქლორის მომწამვლელი გაზი გამოიყოფა.
სურნელს და ქაფის თხელ ფენას ტოვებს, რომელიც ღვინოს გემოს უფუჭებს და ცქრიალა ღვინოს ქაფს უკარგავს. თუ გამოიყენე, ბევრჯერ გამორეცხე.
ძმრის ბაქტერიებს და ეთილაცეტატის სუნს შეიტანს — ღვინის მთავარი მტერი.
პლასტმასაზე, ემალზე და ფოლადზე ნაკაწრებს ტოვებს, რომლებშიც ბაქტერიები იმალება.
ძალიან ეფექტურია, მაგრამ კანს და თვალს მძიმედ წვავს და ალუმინს ხსნის. სახლში სოდა და პერკარბონატი საკმარისია.
ღვინო მიკრობებისთვის საკმაოდ მტრული გარემოა: მჟავეა, სპირტი და SO₂ აქვს. მაგრამ ზოგი მიკრობი მაინც ახერხებს მასში ცხოვრებას: ძმრის ბაქტერიები (Acetobacter) ჟანგბადის თანდასწრებით სპირტს ძმრად აქცევენ; ბრეტანომიცესი (Brettanomyces) ღვინოს „ცხენის“, „ბეღლის“, „ხელსახოცის“ სუნს აძლევს; რძემჟავა ბაქტერიების ზოგი შტამი „თაგვის“ სუნს, ლორწოს და მღვრიობას იწვევს; ობის სოკოები კი ჭურჭელსა და საცობს ობის სუნით აჯერებს, რომელიც ღვინოში გადადის.
ეს მიკრობები ღვინოში თითქმის ყოველთვის ჭურჭლიდან, შლანგებიდან, ძაბრებიდან და ხელიდან ხვდება. ღვინის დიდ ნაწილს, რომელიც სახლში ფუჭდება, ცუდი ყურძენი კი არა, ცუდად გარეცხილი ჭურჭელი აფუჭებს. სისუფთავე იაფია, დაავადებული ღვინის გამოსწორება კი ხშირად შეუძლებელია.
რეცხვა (გაწმენდა) ზედაპირიდან ჭუჭყს, ნალექს, ღვინის ქვას, ფერს და სუნს აშორებს. ამისთვის ტუტე საშუალებები გამოიყენება: სოდა, პერკარბონატი, კირი — ისინი ცილებს, ფენოლებს და ღვინის ქვას ხსნის. დეზინფექცია ზედაპირზე დარჩენილ მიკრობებს კლავს: ამისთვის მჟავე სულფიტის ხსნარი, გოგირდის გაზი ან სპირტი გამოიყენება.
თანმიმდევრობა ყოველთვის ერთია: ჯერ რეცხვა, მერე გავლება, მერე დეზინფექცია. სადეზინფექციო საშუალება ჭუჭყის ფენაში ვერ აღწევს: ნალექის ქვეშ მიკრობები დაცულია. ამიტომ ჭუჭყიანი ჭურჭლის „გასულფიტება“ არაფერს იძლევა.
| ეტაპი | მიზანი | საშუალება |
|---|---|---|
| რეცხვა | ჭუჭყის, ნალექის, ღვინის ქვის მოცილება | სოდა, პერკარბონატი, კირი (ქვევრი), ცხელი წყალი, ჯაგრისი |
| გავლება | ტუტის ნარჩენის განეიტრალება | ლიმონმჟავა, შემდეგ სუფთა წყალი |
| დეზინფექცია | მიკრობების მოკვლა | სულფიტი + ლიმონმჟავა, გოგირდის გაზი, სპირტი 70% |
| შენახვა | ცარიელი ჭურჭლის დაცვა | გაშრობა, გოგირდით გაბოლება (ქვევრი, კასრი) |
კალიუმის მეტაბისულფიტი (K₂S₂O₅) წყალში იხსნება და გოგირდის დიოქსიდს გამოყოფს — მისი მასის 57.6%-ს. SO₂ წყალში სამი ფორმით არსებობს: მოლეკულური SO₂, ბისულფიტ-იონი (HSO₃⁻) და სულფიტ-იონი (SO₃²⁻). მიკრობს მხოლოდ მოლეკულური ფორმა კლავს — ის უჯრედის მემბრანაში აღწევს. მოლეკულური ფორმის წილი pH-ზეა დამოკიდებული:
$$SO_2^{\text{მოლ}} = \frac{SO_2^{\text{სულ}}}{1 + 10^{\,pH - 1.81}}$$
მეტაბისულფიტის ხსნარს მარტო წყალში pH ≈ 4.5 აქვს: მოლეკულურია SO₂-ის მხოლოდ ≈ 0.2%. ლიმონმჟავა pH-ს ≈ 3-მდე ამცირებს და მოლეკულური SO₂ ≈ 20-ჯერ იზრდება. ამიტომ სადეზინფექციო ხსნარში ყოველთვის ემატება მჟავა: სტანდარტული ხსნარია 10 გ/ლ მეტაბისულფიტი და 5 გ/ლ ლიმონმჟავა. ასეთი ხსნარი 5–10 წუთში კლავს საფუვრებს და ბაქტერიებს სუფთა ზედაპირზე.
სულფიტის ხსნარის შემდეგ ჭურჭელს წყლით აღარ რეცხავენ: სუფთა წყალი ზედაპირზე ისევ მიკრობებს დატოვებს, სულფიტის თხელი ფენა კი ღვინოში რამდენიმე მგ/ლ SO₂-ს მატებს, რაც უვნებელია. ხსნარი დახურულ ბოთლში 2–3 კვირა ინახება; როცა მისი სუნი აღარ იგრძნობა, შეცვალე.
ნატრიუმის მეტაბისულფიტი (Na₂S₂O₅) იგივე მოქმედებისაა და იაფია, მაგრამ ღვინოში ნატრიუმი არასასურველია. ჭურჭლის დეზინფექციისთვის მისი გამოყენება შეიძლება, ღვინოში დასამატებლად — არა.
ღვინის ნარჩენი — ნალექი, ფენოლების და ცილების ფენა, ღვინის ქვა (კალიუმის ჰიდროტარტრატი) — მჟავე ბუნებისაა და ტუტეში კარგად იხსნება. ამიტომ ჭურჭელს ტუტით რეცხავენ.
კალცინირებული (სარეცხი) სოდა, Na₂CO₃, ძლიერი ტუტეა (1%-იანი ხსნარის pH ≈ 11.5). ღვინის ქვას გარდაქმნის ხსნად მარილად, ფენოლებს და ცილებს აშორებს. საჭმელი სოდა (NaHCO₃) გაცილებით სუსტია — მისით მხოლოდ სუნის მოცილება შეიძლება.
ნატრიუმის პერკარბონატი (2Na₂CO₃·3H₂O₂) წყალში იშლება სოდად და წყალბადის ზეჟანგად. ზეჟანგი ჟანგბადს გამოყოფს, რომელიც ორგანულ ჭუჭყს, ფერს და სუნს ჟანგავს, სოდა კი ნარჩენს ხსნის. თბილ წყალში (40–60 °C) ის განსაკუთრებით ეფექტურია და მინის, ფოლადის და პლასტმასის საუკეთესო სარეცხი საშუალებაა.
ჩამქრალი კირი, Ca(OH)₂, ქვევრის რეცხვის ტრადიციული ქართული საშუალებაა. კირის რძეს (კირი წყალში) ცოცხით უსვამენ ქვევრის კედლებს: ტუტე მიკრობებს კლავს და ღვინის ქვას ხსნის. ქვევრის ცვილის ფენას კირი არ აზიანებს. კირის შემდეგ ქვევრს ბევრჯერ რეცხავენ სუფთა წყლით, სანამ ბოლო წყალი ნეიტრალური არ იქნება.
ტუტის ნარჩენი ღვინოს აზიანებს: ამცირებს მჟავიანობას, ზრდის pH-ს, ფერს აყავისფრებს და საპნის გემოს აძლევს. ამიტომ ტუტით რეცხვის შემდეგ ჭურჭელი ჯერ წყლით, მერე სუსტი ლიმონმჟავით (5–10 გ/ლ) გაივლება — მჟავა ნარჩენ ტუტეს ანეიტრალებს. ბოლო წყლის შესამოწმებლად გამოიყენე pH-ის ქაღალდი ან ფენოლფთალეინი: ტუტე წყალში ფენოლფთალეინი ვარდისფრდება.
ცარიელ ქვევრსა და კასრს ტრადიციულად გოგირდის წვით ამუშავებენ. წვისას გოგირდი SO₂-ის გაზად იქცევა:
$$S + O_2 \rightarrow SO_2$$
1 გრამი გოგირდი ≈ 2 გ SO₂-ს იძლევა. გაზი ჭურჭელს ავსებს, ტენიან ზედაპირზე იხსნება და მიკრობებს კლავს. გაბოლება გამოიყენება ორ შემთხვევაში: ღვინის ჩასხმამდე (დეზინფექცია) და ცარიელი ჭურჭლის შესანახად — ამ დროს 1–2 თვეში ერთხელ მეორდება. გოგირდი იწვება სპეციალურ სადგამზე, რომ ნარჩენი ჭურჭელში არ ჩავარდეს: დამწვარი გოგირდის წვეთები ღვინოს გოგირდწყალბადის („ლაყე კვერცხის“) სუნს აძლევს. დოზა მიახლოებით 2 გ გოგირდია 100 ლიტრ მოცულობაზე; ჭარბი გოგირდი ქვევრისა და კასრის კედლებში რჩება და ღვინოს ზედმეტ SO₂-ს მატებს.
SO₂-ის გაზი ძალიან მომწამვლელია. ნუ ჩაყოფ თავს გაბოლებულ ჭურჭელში და ნუ ჩახვალ ქვევრში ან ღრმა ავზში, სანამ კარგად არ გაანიავებ — დახურულ ჭურჭელში CO₂-ც გროვდება.
მინა, უჟანგავი ფოლადი და მთელი ემალი გლუვი და ინერტულია: მათ ზედაპირზე მიკრობები ვერ იმალება და ყველა საშუალება გამოდგება. ფოლადისთვის ქლორი და მარილმჟავა დაუშვებელია — ფოლადი ჟანგდება და ხვრეტდება. ემალის ჭურჭელს აბრაზივით ნუ რეცხავ.
პლასტმასა რბილია: ნაკაწრებში ბაქტერიები ცოცხლობს და საშუალებები ვერ აღწევს. პლასტმასა სუნსაც შთანთქავს. ამიტომ პლასტმასას მხოლოდ რბილი ღრუბლით რეცხავენ, ცხელ (80 °C-ზე მეტ) წყალს ერიდებიან, ხოლო ძმრის ან ობის სუნიან პლასტმასის ჭურჭელს ღვინისთვის აღარ იყენებენ.
მუხა ფოროვანია: ღვინო და მიკრობები ხეში რამდენიმე მილიმეტრზე აღწევს. მუხის კასრს ცხელი წყლით და სოდით რეცხავენ, მჟავით გაავლებენ და გოგირდით ინახავენ. ცარიელი კასრი არასოდეს დატოვო გაბოლების გარეშე, ხოლო გამშრალი კასრი გამოყენებამდე წყლით უნდა დაალბო, სანამ ხე არ გაიჟღინთება. კასრი, რომელმაც ძმრის ან ბრეტანომიცესის სუნი აიღო, ხშირად აღარ გამოსწორდება.
ქვევრი შიგნიდან ფუტკრის ცვილითაა დაფარული. ცვილი ფორებს ხურავს და გარეცხვას აადვილებს. ცვილის ფენას ცხელი წყალი და ძლიერი გამხსნელები აზიანებს; ქვევრს ცივი წყლით, კირით და ცოცხით რეცხავენ. თუ ქვევრს ცვილის ფენა აღარ აქვს ან ბზარი გაუჩნდა, ის ოსტატმა უნდა შეაკეთოს.
ქლორიანი გამათეთრებელი ღვინის მარანში არ უნდა იყოს. ქლორი ხესთან, საცობთან, მუყაოსთან და ღვინის ფენოლებთან ქლოროფენოლებს წარმოქმნის, რომლებსაც ობის სოკოები 2,4,6-ტრიქლოროანიზოლად (TCA) გარდაქმნიან. TCA „საცობის“ — სველი მუყაოს, სარდაფის ობის — სუნია, რომელიც ღვინოში ლიტრზე რამდენიმე ნანოგრამის დონეზეც იგრძნობა. ერთხელ დაბინძურებული მარნიდან, კასრიდან ან ქვევრიდან მისი მოცილება თითქმის შეუძლებელია. გარდა ამისა, ქლორი მჟავასთან (მაგალითად, სულფიტის ხსნართან) შერევისას ქლორის მომწამვლელ გაზს გამოყოფს.
ჭურჭლის სარეცხი საშუალებები სურნელს და ზედაპირულად აქტიური ნივთიერებების ფენას ტოვებს. ძმარი ღვინოს ძმრის ბაქტერიებს მოუტანს. კაუსტიკური სოდა (NaOH) ეფექტურია, მაგრამ სახლის პირობებში ზედმეტად საშიშია.
ყველა საშუალება წყალში ჩაყარე, არა პირიქით — განსაკუთრებით ტუტეები, რომლებიც გახსნისას ხურდება. იმუშავე ხელთათმანებით და სათვალით: კირი და სოდა თვალისთვის ძალიან საშიშია, თვალში მოხვედრისას დაუყოვნებლივ 15 წუთი წყლით გამორეცხე და ექიმს მიმართე. სულფიტის ხსნარი და გოგირდის გაზი ღია ჰაერზე ან კარგად განიავებულ ოთახში მოამზადე; ასთმიანებისთვის SO₂ განსაკუთრებით საშიშია. არასოდეს აურიო ერთმანეთში ქლორი და მჟავა, ქლორი და სულფიტი. ქიმიური საშუალებები შეინახე ეტიკეტიან, მჭიდროდ დახურულ ჭურჭელში, საკვებისგან და ბავშვებისგან შორს.
1. „ხსნარის მომზადების" რეჟიმში აირჩიე საშუალება და შეიყვანე წყლის რაოდენობა. ნახავ, რამდენი გრამი (და დაახლოებით რამდენი კოვზი) საშუალება გჭირდება, რა ტემპერატურის წყალი, რამდენი ხანი და რა უნდა გააკეთო შემდეგ. კონცენტრაცია შეგიძლია შეცვალო — გამოთვლა გეტყვის, სუსტია თუ ზედმეტად ძლიერი.
2. სულფიტის ხსნარისთვის გრაფიკი აჩვენებს, როგორ იზრდება მოლეკულური (მიკრობების მკვლელი) SO₂ ლიმონმჟავის დამატებით. სხვა საშუალებებისთვის გრაფიკზე ჩანს, რამდენი გრამი სჭირდება სხვადასხვა რაოდენობის წყალს.
3. „ჭურჭლის დამუშავების" რეჟიმში აირჩიე ჭურჭლის ტიპი, მოცულობა (ბოთლებისთვის — რაოდენობა) და მდგომარეობა: ახალია, სუფთაა და ჩასასხმელად ამზადებ, ახლახან დაიცალა თუ უსიამოვნო სუნი აქვს. მიიღებ ნაბიჯების სიას — თითოეულში წყლისა და საშუალებების რაოდენობით, დროით და ახსნით. ზედა ბარათებში ჯამური წყალი, საშუალებები და დრო ჩანს.
4. „ქიმიური საშუალებების" რეჟიმში თითოეული საშუალების აღწერაა: რა არის, რისთვის, რა დოზით, როგორ გამოიყენო უსაფრთხოდ და სად იყიდო. ქვემოთ ჩამოთვლილია, რისი გამოყენება არ შეიძლება.
• ყველაფერი, რაც ღვინოს ეხება — ჭურჭელი, შლანგი, ძაბარი, ჩამჩა, ონკანი, საცობი — გამოყენებამდე დეზინფექციას საჭიროებს, გამოყენების შემდეგ კი რეცხვას.
• ჭურჭელი დაცლისთანავე გარეცხე. გამშრალი ნალექი გაცილებით ძნელად სცილდება და ძმრის ბაქტერიების ბუდე ხდება.
• შლანგი გამოყენების შემდეგ ცხელი წყლით და სოდით გაავლე, ჩამოკიდე და გააშრე. გამჭვირვალე შლანგის შიგნით ლაქა ან ნადები თუ ჩანს, შეცვალე — იაფია.
• ცარიელი ქვევრი და კასრი გოგირდით შეინახე და პირი დაახურე. ცარიელი ბალონი და ფოლადის ავზი გამშრალი, ქაღალდით დაფარული შეინახე.
• მარანი სუფთა და მშრალი უნდა იყოს: ნუ შეინახავ მასში ხილს, ბოსტნეულს, ძმარს, მჟავე კომბოსტოს — ისინი ძმრის ბაქტერიებს და ბუზებს იზიდავს. იატაკზე ღვინის დაღვრის შემდეგ მაშინვე მოწმინდე.
• ძმრის ბუზები (დროზოფილა) ძმრის ბაქტერიებს ატარებს. ჭურჭელი ყოველთვის დაფარული იყოს; დუღილის დროს ჭაჭის ქუდი დააფარე სუფთა ქსოვილით.
• ხელები სპირტით დაიმუშავე, სანამ ღვინოს ან ჭურჭლის შიგნით რამეს შეეხები.
• სულფიტის ხსნარი ბოთლით მზად გქონდეს — ჩამჩის, ძაბრის ან ონკანის სწრაფი დასველებისთვის.
• თუ გარეცხილ ჭურჭელს მაინც აქვს უსიამოვნო სუნი, დამუშავება გაიმეორე: პერკარბონატით მთელი ღამე დალბობა ხშირად შველის.
• მინის ბალონზე შიგნიდან მყარი ნადები (ღვინის ქვა) სოდის ცხელი ხსნარით იხსნება; ქვიშა ან ბრინჯის მარცვალი წყალთან ერთად შენჯღრევით მექანიკურად აშორებს.
• პლასტმასის კასრი, მუხის კასრი ან ქვევრი, რომელსაც მძაფრი ძმრის ან ობის სუნი დარჩა, ღვინოს გააფუჭებს. პლასტმასა შეცვალე; მუხისა და ქვევრის შემთხვევაში რჩევისთვის გამოცდილ მეღვინეს ან ქვევრის ოსტატს მიმართე.
1. რატომ ემატება სულფიტის სადეზინფექციო ხსნარს ლიმონმჟავა?
მოლეკულური SO₂-ის წილი pH-ის შემცირებისას სწრაფად იზრდება: ლიმონმჟავის გარეშე ხსნარის pH ≈ 4.5-ია, მასთან ≈ 3 — და მოლეკულური SO₂ ≈ 20-ჯერ მეტია.
2. ბალონი ნალექისგან ახლახან გარეცხე. რატომ არ შეიძლება მაშინვე სულფიტის ხსნარით დამუშავება ჩავთვალოთ საკმარისად, თუ ძირზე ჯერ კიდევ ნალექის ფენაა?
დეზინფექცია მხოლოდ სუფთა ზედაპირზე მუშაობს: ნალექისა და ღვინის ქვის ფენის ქვეშ მიკრობები დაცულია. ჯერ რეცხვა, მერე დეზინფექცია.
3. რატომ არ უნდა გამოვიყენოთ ქლორიანი გამათეთრებელი ღვინის ჭურჭლისთვის?
TCA ღვინოში ნანოგრამების დონეზეც იგრძნობა. ერთხელ დაბინძურებული ხის კასრი ან ქვევრი შეიძლება სამუდამოდ დაზიანდეს.
4. ქვევრი კირით გარეცხე. რა უნდა გააკეთო ღვინის ჩასხმამდე?
კირი ტუტეა: მისი ნარჩენი ღვინის მჟავიანობას ამცირებს, pH-ს ზრდის და გემოს აფუჭებს. ბოლო წყალი pH-ის ქაღალდით ან ფენოლფთალეინით შეამოწმე.